W obliczu dynamicznych zmian na rynku energetycznym, kwestia dopłat do ogrzewania dla spółdzielni mieszkaniowych i ich mieszkańców budzi wiele pytań. Sezon grzewczy 2025/2026 przynosi istotne modyfikacje w systemie wsparcia, odchodząc od ogólnych mechanizmów na rzecz bardziej ukierunkowanych rozwiązań. W tym artykule wyjaśniam, co realnie oznacza to dla Państwa rachunków i jakie formy pomocy są obecnie dostępne, aby pomóc Państwu zrozumieć nowe zasady i skutecznie z nich skorzystać.
Bon ciepłowniczy to indywidualne wsparcie dla mieszkańców, a spółdzielnie mogą korzystać z programów termomodernizacyjnych
- W sezonie grzewczym 2025/2026 nie ma już ogólnych dopłat do ogrzewania dla wszystkich spółdzielni mieszkaniowych.
- Główną formą bezpośredniego wsparcia jest bon ciepłowniczy, przeznaczony dla indywidualnych mieszkańców o niższych dochodach.
- Aby otrzymać bon, należy spełnić kryteria dochodowe oraz warunek ceny ciepła powyżej 170 zł/GJ netto.
- Wniosek o bon składa się indywidualnie w gminie, a spółdzielnia musi wydać zaświadczenie o cenie ciepła.
- Spółdzielnie mogą korzystać z długoterminowych programów, takich jak „Ciepłe Mieszkanie”, Grant OZE czy Premia Termomodernizacyjna, aby trwale obniżyć koszty ogrzewania.
Co się zmienia w dopłatach do ogrzewania dla spółdzielni mieszkaniowych w 2025/2026?
Z moich obserwacji i analiz wynika, że rządowe mechanizmy wsparcia, takie jak ogólne dopłaty do ciepła czy "zamrożone" ceny, które obowiązywały w poprzednich latach, w dużej mierze wygasły. To oznacza, że w sezonie grzewczym 2025/2026 mieszkańcy spółdzielni mieszkaniowych muszą liczyć się ze znacznym wzrostem rachunków za ogrzewanie. Opłaty będą naliczane w oparciu o bieżące taryfy zatwierdzone przez Urząd Regulacji Energetyki, co realnie przełoży się na wyższe koszty utrzymania. Odejście od ogólnych dopłat dla wszystkich spółdzielni to świadoma zmiana polityki, która ma na celu ukierunkowanie wsparcia na tych, którzy najbardziej go potrzebują, zamiast subsydiowania wszystkich bez wyjątku. Jest to próba bardziej efektywnego zarządzania środkami publicznymi, choć dla wielu mieszkańców oznacza to konieczność szukania wsparcia na własną rękę.
Bon ciepłowniczy 2026: indywidualne wsparcie dla mieszkańców
W nowym systemie, główną formą bezpośredniego wsparcia dla gospodarstw domowych jest bon ciepłowniczy. Chcę podkreślić, że nie jest to dopłata dla spółdzielni jako instytucji, lecz świadczenie przeznaczone bezpośrednio dla indywidualnych mieszkańców, którzy spełniają określone warunki. To istotna zmiana, która przenosi odpowiedzialność za ubieganie się o wsparcie na samych lokatorów.
Aby zakwalifikować się do otrzymania bonu ciepłowniczego, kluczowe są kryteria dochodowe. Zgodnie z aktualnymi informacjami, dla gospodarstwa jednoosobowego miesięczny dochód nie może przekraczać 3272,69 zł. W przypadku gospodarstwa wieloosobowego limit ten wynosi 2454,52 zł na osobę. Warto pamiętać o zasadzie "złotówka za złotówkę", która oznacza, że jeśli dochód nieznacznie przekracza próg, bon nie jest od razu odbierany, lecz jego wysokość jest proporcjonalnie zmniejszana. To elastyczne podejście, które ma zapobiegać nagłym utratom wsparcia.
Kolejnym ważnym warunkiem jest cena za ciepło. Bon przysługuje tylko wtedy, gdy cena za ciepło przekracza 170 zł/GJ netto. Radzę Państwu dokładnie sprawdzić swoje rachunki za ogrzewanie lub skontaktować się bezpośrednio ze spółdzielnią, aby zweryfikować tę cenę. Bez spełnienia tego kryterium, nawet przy niskich dochodach, bon nie zostanie przyznany.
- Wysokość dopłaty na rok 2026 jest zróżnicowana i zależy od ceny ciepła:
- 1000 zł jeśli cena ciepła mieści się w przedziale 170-200 zł/GJ.
- 2000 zł jeśli cena ciepła wynosi 200-230 zł/GJ.
- 3500 zł jeśli cena ciepła przekracza 230 zł/GJ.
Bon ciepłowniczy: praktyczny przewodnik po składaniu wniosku
Wniosek o bon ciepłowniczy składa się indywidualnie przez mieszkańca w gminie, najczęściej w Miejskim lub Gminnym Ośrodku Pomocy Społecznej (MOPS/GOPS). To Państwo, jako mieszkańcy, są odpowiedzialni za złożenie kompletnego wniosku. Co niezwykle ważne, do wniosku niezbędne jest zaświadczenie od spółdzielni mieszkaniowej o cenie ciepła. Spółdzielnie są zobowiązane do wystawienia takiego dokumentu na Państwa prośbę, więc proszę nie wahać się o niego poprosić.
Terminy składania wniosków są ściśle określone. Wnioski o bon ciepłowniczy za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2026 roku będzie można składać od 1 lipca do 31 sierpnia 2026 roku. Proszę zaznaczyć te daty w kalendarzu, aby nie przegapić możliwości ubiegania się o wsparcie.
Jak już wspomniałam, zasada "złotówka za złotówkę" odgrywa kluczową rolę w przypadku przekroczenia progu dochodowego. Jeśli dochód na osobę w gospodarstwie domowym nieznacznie przekracza ustalone kryterium, bon nie jest automatycznie odrzucany. Zamiast tego, jego wysokość jest stopniowo zmniejszana o kwotę przekroczenia. Na przykład, jeśli bon wynosiłby 1000 zł, a dochód przekracza próg o 50 zł, to otrzymają Państwo 950 zł. To sprawiedliwe rozwiązanie, które pozwala na zachowanie części wsparcia nawet przy niewielkim przekroczeniu limitu.
Spółdzielnie: czy nadal istnieją mechanizmy kontroli cen ciepła?
Mimo zakończenia ogólnego "mrożenia" cen ciepła, wciąż mogą istnieć przepisy, które mają na celu utrzymanie pewnych ograniczeń wzrostu cen ciepła systemowego. Warto śledzić komunikaty Urzędu Regulacji Energetyki oraz lokalnych dostawców ciepła, aby być na bieżąco z ewentualnymi mechanizmami ochronnymi. Jednakże, nie są to już tak szerokie i powszechne rozwiązania jak w poprzednich latach.
Niestety, muszę zaznaczyć, że mechanizm ceny maksymalnej, o ile będzie obowiązywał, może nie obejmować budynków zasilanych z lokalnych kotłowni należących do spółdzielni. Ta sytuacja stawia mieszkańców takich budynków w gorszej pozycji, narażając ich na znacznie większe podwyżki. W takich przypadkach, spółdzielnie mają większą swobodę w ustalaniu cen, co może prowadzić do wyższych rachunków dla lokatorów, niezależnie od ogólnokrajowych regulacji.
Długoterminowe rozwiązania: jak spółdzielnie mogą trwale obniżyć koszty ogrzewania?
Chociaż bezpośrednie dopłaty dla spółdzielni znikają, istnieją programy wspierające długoterminowe obniżenie kosztów ogrzewania poprzez inwestycje w efektywność energetyczną. Jednym z nich jest program „Ciepłe Mieszkanie”, który koncentruje się na termomodernizacji mieszkań w budynkach wielorodzinnych. Spółdzielnie i wspólnoty mieszkaniowe (obejmujące od 3 do 7 lokali) mogą liczyć na dotacje pokrywające do 60% kosztów kwalifikowanych. Maksymalna kwota wsparcia to nawet 375 tys. zł, zwłaszcza w przypadku instalacji pomp ciepła. To doskonała okazja, aby trwale zmniejszyć zapotrzebowanie na energię i obniżyć rachunki mieszkańców.
- Kluczowe informacje o programie „Ciepłe Mieszkanie”:
- Wsparcie dla termomodernizacji mieszkań w budynkach wielorodzinnych.
- Dotacje do 60% kosztów kwalifikowanych.
- Maksymalna kwota dotacji do 375 tys. zł (np. przy instalacji pompy ciepła).
- Dostępny dla spółdzielni i wspólnot mieszkaniowych (3-7 lokali).
Kolejnym atrakcyjnym rozwiązaniem jest Grant OZE z Banku Gospodarstwa Krajowego (BGK). To dofinansowanie jest przeznaczone dla spółdzielni i wspólnot mieszkaniowych, które planują instalacje odnawialnych źródeł energii, takich jak fotowoltaika czy pompy ciepła. Inwestycje w OZE to strategiczny krok w kierunku uniezależnienia się od rosnących cen energii i znaczącego obniżenia kosztów eksploatacji budynków.
Nie można zapomnieć o Premii Termomodernizacyjnej, również realizowanej przez BGK w ramach programu TERMO. To wsparcie finansowe na kompleksowy remont energetyczny bloku mieszkalnego. Premia może wynosić od 26% do 41% kosztów inwestycji i obejmuje szeroki zakres działań, w tym zakup i montaż pomp ciepła, modernizację instalacji grzewczych, docieplenie budynków czy wymianę okien i drzwi. Takie działania to inwestycja, która zwraca się w postaci niższych rachunków za ogrzewanie przez wiele lat.
Przeczytaj również: Członkostwo w spółdzielni: korzyści, koszty i czy warto w 2026?
Kto faktycznie otrzyma wsparcie w kosztach ogrzewania w 2026 roku?
Podsumowując, w 2026 roku realne wsparcie w kosztach ogrzewania będzie miało dwojaki charakter. Bezpośrednie dopłaty są skierowane głównie do indywidualnych mieszkańców o niższych dochodach, którzy mogą ubiegać się o bon ciepłowniczy, spełniając określone kryteria dochodowe i cenowe. To kluczowa zmiana, która wymaga od mieszkańców aktywnego działania. Z kolei spółdzielnie mieszkaniowe mają dostęp do długoterminowych programów wspierających termomodernizację i inwestycje w odnawialne źródła energii. Programy takie jak „Ciepłe Mieszkanie”, Grant OZE czy Premia Termomodernizacyjna to szansa na trwałe obniżenie kosztów ogrzewania w przyszłości, co w dłuższej perspektywie przyniesie korzyści wszystkim mieszkańcom. Ważne jest, aby zarówno mieszkańcy, jak i zarządcy spółdzielni byli świadomi tych możliwości i aktywnie z nich korzystali.
